काठमाडौँ, १४ साउन – राष्ट्रपति विद्यादेवी भण्डारीले सहमतीय सरकार गठनको आह्वान गर्नुभएको सातदिने समय आइतबार सकिने भएपछि बहुमतीय आधारमा प्रधानमन्त्री निर्वाचनका लागि सत्ता गठबन्धनबाट सम्भावित उम्मेदवारको खोजीकार्य सुरु भएको छ ।
विपक्षी गठबन्धनबाट नेकपा (माओवादी केन्द्र) का अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ लाई प्रधानमन्त्रीका रूपमा अगाडि सार्ने निश्चित प्रायः भएको अवस्थामा सत्तागठबन्धनले आफ्नो सम्भावित प्रधानमन्त्री उम्मेदवारको खोजी सुरु गरेको हो । गोरखापत्र दैनिकमा खबर छ ।
अहिलेसम्मको सम्भावित उम्मेदवारमा नेकपा (माले) का महासचिव सीपी मैनाली, राष्ट्रिय जनमोर्चाका चित्रबहादुर केसी, नेकपा एमालेबाट सुवासचन्द्र नेम्वाङ र नेमकिपाबाट नारायणमान विजुक्छेको नाम चर्चामा छ । त्यस विषयमा औपचारिक निर्णय भइसकेको छैन ।
साउन १६ गते सहमतीय आधारमा प्रधानमन्त्री चयनको कोर्स सकिने भएपछि सोही दिन साँझसम्म राष्ट्रपति भण्डारीले बहुमतीय आधारमा प्रधानमन्त्री निर्वाचनको अर्को आह्वान गर्नुहुनेछ । उहाँको आह्वानसहितको चिठी साउन १७ गते बस्ने व्यवस्थापिका संसद् बैठकमा प्रस्तुत गरिनेछ । राष्ट्रपतिले निश्चित समयावधि तोकेर संविधानको धारा २९८ को उपधारा (३) बमोजिम बहुमतीय आधारमा प्रधानमन्त्री निर्वाचनको आह्वान गर्नुहुनेछ ।
“उपधारा (२) बमोजिम सहमति कायम हुन नसकेमा व्यवस्थापिका संसद्को तत्काल कायम रहेका सम्पूर्ण सदस्य सङ्ख्याको बहुमतको आधारमा प्रधानमन्त्री निर्वाचित हुनेछ”, भनेर उपधारा (३) मा व्यवस्था गरिएको छ । सोही धारालाई टेकेर राष्ट्रपतिले सरकार गठनका लागि अर्को आह्वान गर्नुहुनेछ ।
यसअघि दलका नेताहरूले सहमतीय आधारमा प्रधानमन्त्री छनोटका लागि समय अपुग भएमा थप समय राष्ट्रपतिसँग माग गर्ने परम्परा थियो । अहिलेको अवस्थामा सहमतिका लागि थप समय माग गर्ने स्थिति देखिँदैन । सहमतीय आधारमा प्रधानमन्त्री चयनको समय कट्नेबित्तिकै राष्ट्रपतिको अर्को आह्वान अनुसार बहुमतीय आधारमा सरकार गठन हुनेछ । त्यसका लागि प्रतिपक्षी गठबन्धनले आन्तरिक तयारी गरिरहेको छ ।
नेकपा (एमाले) का केन्द्रीय सदस्य तथा पार्टी कार्यालय सचिव कृष्णगोपाल श्रेष्ठले सम्भावित उम्मेदवारका विषयमा अनौपचारिक चर्चा भए पनि आधिकारीक रूपमा कसलाई अगाडि सार्ने विषय तय भइनसकेको बताउनुभयो । ‘एमालेभन्दा बाहिर हालको गठबन्धन घटकबाट प्रधानमन्त्रीको उम्मेदवार बनाउने बढी सम्भावना छ’, उहाँले भन्नुभयो । राष्ट्रपतिको अर्को आह्वानपत्र जारी हुनासाथ सो विषयमा छलफल गरेर आधिकारिक उम्मेदवार तय गर्ने उहाँले जानकारी दिनुभयो ।
नेता श्रेष्ठले सम्भावित उम्मेदवारमा सीपी मैनाली, चित्रबहादुर केसी, नारायणमान विजुक्छे र पूर्वसभामुख सुवासचन्द्र नेम्वाङको नाम चर्चामा रहेको बताउनुभयो । उहाँहरूको नाममा औपचारिक छलफलको सुरु नभएको प्रस्ट पार्नुभयो । “प्रतिपक्षी गठबन्धनका प्रधानमन्त्रीको उम्मेदवारलाई सर्वसम्मत हुन दिँदैनौँ, हाम्रो उम्मेदवार तय गरेरै जान्छौँ”, श्रेष्ठले भन्नुभयो ।
नेकपा (माले) का महासचिव तथा उपप्रधानमन्त्री मैनालीले औपचारिक प्रस्ताव आइनसकेकाले त्यसविषयमा अहिले नै टिप्पणी गर्दा हतार हुने बताउनुभयो । “प्रस्ताव आइसकेको छैन, आएपछि पार्टीले निर्णय गरेअनुसार हुन्छ, हल्लाअनुसार हुँदैन”, उहाँले भन्नुभयो ।
“उठ्नकै लागि मात्र उठ्ने हो भने त हुँदैन, भोलिको दिनमा उम्मेदवारको अर्थ हुन्छ भने त्यस विषयमा पार्टीले छलफल गरेर निर्णय गर्छ”, उपप्रधानमन्त्री मैनालीले भन्नुभयो, “प्रस्तावको नेचर, उद्देश्यमा भर पर्छ, औपचारिक प्रस्ताव आएमा सोचुँला । ”
अर्का सम्भावित उम्मेदवार पूर्वसभामुख सुवासचन्द्र नेम्वाङले ‘सञ्चारमाध्यमबाटै त्यो कुरा थाहा पाएको हुँ, साथीभाइको शुभकामना होला’, भन्नुभयो । त्यस विषयमा औपचारिक प्रस्ताव अहिलेसम्म नआएकाले अहिले नै बोल्दा ‘प्रि–म्याचुआर’ हुने बताउनुभयो । त्यो विषयमा आफूले अहिले नसोचेको भन्नुभयो ।
जनमोर्चाका अध्यक्ष तथा उपप्रधानमन्त्री चित्रबहादुर केसीले आफू त्यसका लागि तयार नहुने प्रस्ट पार्नुभयो । सत्तागठबन्धनले प्रस्ताव गरे पनि म तयार हुन्न उहाँले गोरखापत्रसँग भन्नुभयो । “बाहिर बजारमा कुरा आएको हल्ला मात्र हो, मलाई अहिलेसम्म कसैले सोधेको छैन” उहाँले भन्नुभयो, “मलाई उम्मेदवार हुने चाहना पनि छैन, प्रस्ताव आए पनि म हुन्नँ । ”
प्रकाशित मिति: १४ श्रावण २०७३, शुक्रबार ०७:०२
